Kimya həyatımızdakı hər şeyin bir hissəsidir. Əsas kimyəvi anlayışları başa düşmək demək olar ki, hər peşə üçün vacibdir. Bir çox insanlar kimyaçıları bir laboratoriyada fərqli mayeləri qarışdıran ağ örtüklü elm adamları hesab edirlər.  Amma əslində hamımız bir növ kimyaçıyıq. Mövcud olan hər bir maddə materiyadan, hətta insan bədəni və digər canlı orqanizmlər materiyadan ibarətdir. Kimya dünyamızı izah etməyə kömək edən fiziki elmlərdən biridir. Kimya orqanizmlərin böyüməsi və qida hazırlanmasından tutmuş, ətraf mühitin təmizliyi, hətta yaşadığımız ən yaxın çevrə və mühit olan evlərimizin təmizliyinə, kosmik servisin işə salınmasına qədər həyata keçirdiyimiz bütün proseslərdə ən birinci iştirakçıdır. Kimya dünyamızı ən elementar zərrəciyə qədər izah edən fiziki təbiət elmlərindən biridir.

    Kimyanı öyrənmək vaxt tələb edir! Kimyanın əsas  beş sahəsi var, bunların hər biri çox sahəyə malikdir. Hər sahəni ətraflı araşdırıb öyrənmək sizə daha uğurlu plan qurmaqda ve  bu sahədə uğur qazanmağa yol açacaqdır.

 

→ Analitik kimya maddələrin fiziki və kimyəvi xüsusiyyətlərini müəyyənləşdirmək və ölçmək üçün keyfiyyət və kəmiyyət müşahidəsindən istifadə edir. Bir mənada bütün kimya analitikdir.

 

→ Fiziki kimya kimyanı fizika ilə birləşdirir. Fiziki kimyaçılar maddə və enerjinin qarşılıqlı təsirini və onun nəticəsində baş verən prosesləri fiziki-kimyəvi cəhətdən (təyin olunmuş qanunlarla izah edərək) öyrənirlər Termodinamika və kvant mexanikası fiziki kimyanın vacib sahələrindən biridir.

→ Üzvi kimya karbon tərkibli birləşmələrin tərkibini xüsusi olaraq öyrənir. Üzvi kimya “Həyat Kimyası” olaraq bilinir, çünki canlı toxumanı meydana gətirən bütün molekullar tərkibcə karbondur.

→ Qeyri-üzvi kimya metallar , qeyri-metallar onların  birləşmələri və fiziki-kimyəvi xüsusiyyətlətini öyrənir.

→ Biokimya, canlı orqanizmlərdə baş verən kimyəvi proseslərin öyrənilməsidir.

 

 

    Bu geniş kateqoriyalar içərisində saysız-hesabsız təhsil sahələri var ki, bunların çoxu gündəlik həyatımıza mühüm təsir göstərir. Kimyaçılar yediyimiz yeməkdən və geyindiyimiz geyimdən evlərimizi tikdiyimiz materiallara qədər bir çox məhsulu inkişaf etdirir. Kimya ətraf mühitimizi qorumağa kömək edir və daima yeni enerji mənbələri axtarır.

    Kimya bu gün də dünyanın formalaşmasına böyük təsir göstərir. Xaricdə təhsil almağın üstünlüyü, elmdə uğurlu bir karyera qurmağa başlamaq üçün ən yaxşı 5 səbəbi:

 

→ Bir çox karyera imkanları var – dünyanın bir çox ölkəsində, o cümlədən, Shell, Danone, Unilever, GlaxoSmithKline, DuPont, BASF və KPMG kimi çoxmillətli şirkətlərlə örtüklərdən dərmanlara qədər, bir çox sahədəki kimyaçılara etibar edə biləcəyiniz bir çox fərqli sahələr var. 

 

→ Mükafatlandırma Layihələri üzərində işləmək – Bir çox kimyaçı tədqiqat və inkişaf  mühitində işləyir, bu da sizə həvəsli olduğunuz kimya sahəsini seçməyinizə imkan verir. Rolunuzdan asılı olaraq (nəzəri və ya tətbiq olunduğuna əsasən) işdəki vaxtınızın çoxunu laboratoriyada və ya ofisdə keçirə bilərsiniz.

→ Həqiqətən beynəlxalq bir layihənin bir hissəsi olmaq – Xaricdə kimya öyrənmək  bu sahədə beynəlxalq düşüncəli olduğunuzu təmsil edəcəkdir.

→ Bu beynəlxalq diqqət, yeni layihə perspektivlərini araşdırarkən və ya konfrans və sərgilərdə iştirak edərkən dünyanı  yenidən görmək üçün bir çox imkan yaradacaqdır.

→ Yaxşı maliyyə mükafatlarından faydalanmaq – Kimyaçılar üçün orta əmək haqqı dünyada işləyən əhalinin orta əmək haqqından yüksəkdir. 2009-cu ildə Amerika Kimya Cəmiyyəti (ACS) bakalavr dərəcəsi və magistr dərəcəsi üçün bir istinad olaraq bu rəqəmləri açıqlanmışdır.

→ Həmfikir insanlarla işləmək – Laboratoriya mühitində eyni analitik düşüncəli insanlarla əhatə oluna bilərsiniz. Bu, işləmək üçün həddən artıq mükafatlandırıcı bir mühit ola bilər. Xaricdə təhsil almaq istəyirsinizsə,  internet vasitələrini istifadə edin və ya daha çox məlumat üçün Xaricdə Təhsil Məsləhət səhifələrini oxuyun.

 

 

    Kimyanı öyrənmək bir laboratoriyada karyera qurmağı məhdudlaşdırmır, müxtəlif sahələrdə müxtəlif karyeralara səbəb ola bilərsiniz. Sizin dərəcənizlə birbaşa əlaqəli işlərə aşağıdakılar daxildir: 

 

Akademik tədqiqatçı

 

Analitik kimyaçı

Kimya mühəndisi

Elmi laboratoriya işçisi

Ali təhsil müəllimi

Elm yazarı

Orta məktəb müəllimi

 

 

    Bununla yanaşı, qida və içki sənayesi, kommunal xidmətlər və tədqiqat, səhiyyə və tibb təşkilatları, hökumət və elmi tədqiqat təşkilatları və agentlikləri də daxil olmaqla digər sektorlarda  da fürsət tapa bilərsiniz. Həm də məktəblərdə, kolleclərdə və universitetlərdə, həmçinin müəllim hazırlığı, təhsil və digər iş sektorlarında fürsət yaratmaq mümkündür.

  1. Kimya dərəcəsi ilk olaraq laboratoriya texnikalarını inkişaf etdirməyə imkan verir, eyni zamanda biologiya və tibb, fizika və mühəndislik, geologiya və yer elmləri sahələrində faydalı olan bacarıqlar da verir. Güclü riyazi qabiliyyəti inkişaf etdirməklə yanaşı, kimya dərəcəsi sizə əlavə digər  bacarıqları da verir, o cümlədən:

 

Analizin təhlili və problemin həlli

 

Vaxtın idarə edilməsi və təşkili

Yazılı və şifahi ünsiyyət

Qeydlər və məlumatların monitorinqi / saxlanılması

Komanda işi

Tədqiqat və təqdimat

İT və texnologiya

 

 

    Kimya ekoloji və sosial baxımdan da öyrənilir, buna görə də etik təsirləri və ətraf mühitə təsiri və davamlılığı ilə bağlı mövzularda məlumat əldə edə bilərsiniz. Əlavə araşdırma və yenilənmə, xüsusilə elmi və texniki sahələrdə, işəgötürənlər tərəfindən yüksək qiymətləndirilir, çünki daha inkişaf etmiş nəzəri biliklər və praktik sektora aid bacarıqları da inkişaf etdirəcəksiniz.

    Son olaraq, bildirmək istəyirəm ki, hər bir mərhələni ətraflı araşdırıb öyrənmək sizə daha uğurlu plan qurmaqda və  bu sahədə uğur qazanmağa yol açacaqdır.

    Bu sahəni ilk öncə araşdırmaq, müxtəlif eksperimentləri analiz etmək, qrupla çalışmaq və müzakirə etməklə inkişaf etdirmək mümkündür.

    Rəngarəng analizləri apardıqca kimya haqqında düşüncələriniz ve anlayışınız  sizə rahatlıq hiss etdirəcək.

    Araşdırıb öyrənməyi, sual verməyi, bu sualların ardınca getmək sizi irəli aparacaqdır və kimyanın dərinliklərinə getmə  şansınız, yəni həyatı gözüyumulu, fərqli şəkildə xəyal etməyiniz asanlaşacaq. 

Hüseynli Günel,

İdrak  Liseyi Bakı filialı

Şərh bildir